PL
202626.10

Mitsubishi, Keyence, Omron, Siemens – wybór producenta PLC

Japońskie firmyAktualizacja: 26.10.202623 min czytania

Do zakładu dociera nowa maszyna od japońskiego producenta. W szafie sterowniczej jest sterownik Mitsubishi MELSEC, na rysunkach figuruje jako „sequencer” (shīkensā), a standardem Twojego zakładu jest Siemens. Albo zamawiasz linię z Japonii i producent pyta, jaki sterownik ma zastosować. W obu przypadkach pytanie jest to samo: co właściwie wybierasz, wybierając markę sterownika PLC?

Krótka odpowiedź: wybór producenta PLC to jednocześnie wybór oprogramowania, sieci przemysłowej, urządzeń, które da się do niej podłączyć, oraz ludzi, którzy potrafią taki system zaprogramować i naprawić. Wydajność samego procesora ma mniejsze znaczenie niż ta całość. O decyzji zwykle przesądzają trzy pytania: jakiej marki używają dotychczasowe linie i klienci, w jakiej sieci „rozmawiają” serwonapędy i czujniki oraz kto będzie pisał i utrzymywał program.

Ten przewodnik porównuje czterech dużych producentów PLC: trzech japońskich i jednego niemieckiego – Mitsubishi Electric, Keyence, Omron i Siemens. Omawia aktualne serie, oprogramowanie, sieci i języki programowania na podstawie oficjalnych informacji producentów (stan na październik 2026 r.). Następnie przedstawia sześć kryteriów wyboru, trzy scenariusze fikcyjne, procedurę krok po kroku oraz listę pytań do japońskiego producenta maszyny.

Spis treści
  1. Dlaczego marka ma większe znaczenie niż procesor
  2. Mitsubishi, Keyence, Omron i Siemens w skrócie
  3. Czterej producenci: aktualne serie i na co zwrócić uwagę
  4. Sieci i języki programowania: gdzie marki różnią się najbardziej
  5. Sześć kryteriów wyboru producenta PLC
  6. Przykładowe scenariusze: jak stosować sześć kryteriów
  7. Jak przeprowadzić wybór: sześć kroków
  8. Pytania do japońskiego producenta maszyny
  9. Ograniczenia tego przewodnika
  10. FAQ
  11. Źródła

Dlaczego marka ma większe znaczenie niż procesor

Sterownik PLC (programowalny sterownik logiczny) odbiera sygnały z czujników i przełączników i na podstawie programu steruje silnikami oraz zaworami. Każda marka działa według tej samej zasady: odczytuje wejścia, wykonuje logikę, ustawia wyjścia i powtarza ten cykl skanowania z dużą szybkością.

Producenci różnią się tym, co zostaje „przywiązane” do sterownika. Po wyborze marki w praktyce wybrane są także: oprogramowanie do programowania, sieć, zakres zgodnych urządzeń, inżynierowie znający platformę oraz łatwość zdobycia części zamiennych.

Rys. 1. Co zostaje „przywiązane” do wyboru producenta PLC

O decyzji bardziej niż wydajność procesora przesądza otoczenie sterownika.

Producent i seria sterownikaProcesor, moduły wejść/wyjść, zasilacz i pozostały sprzęt
determinuje
OprogramowanieNarzędzia i licencje do pisania, uruchamiania i serwisowania programów
SiećSposób komunikacji ze serwonapędami, zdalnymi I/O i panelami HMI
UrządzeniaCo łatwo kupić od tego samego producenta lub partnerów
a w konsekwencji
InżynierowieIlu ludzi w firmie i poza nią potrafi pisać i naprawiać programy
WsparcieDo kogo zadzwonić, naprawy, wskazanie zamienników
Dostawy częściCzas do wycofania z produkcji i droga do następcy

To, które czynniki ważą najwięcej, zależy od wielkości zakładu i miejsca, do którego trafia maszyna.

Międzynarodowa norma języków programowania PLC, IEC 61131-3 (w Polsce PN-EN 61131-3), definiuje pięć języków, w tym schemat drabinkowy (LD) i tekst strukturalny (ST). Wszyscy więksi producenci deklarują zgodność swojego oprogramowania z tą normą.

Zgodność z normą nie oznacza jednak, że program da się przenieść między markami. Każde środowisko ma własny format projektu, składnię instrukcji i sposób konfiguracji sprzętu, więc zmiana marki oznacza w praktyce napisanie programu od nowa. Ten koszt zmiany jest powodem, dla którego zgodność z istniejącymi urządzeniami waży tak dużo.

Mitsubishi, Keyence, Omron i Siemens w skrócie

Poniższa tabela zestawia aktualne serie, oprogramowanie, podstawowe sieci i języki każdego producenta. Dane pochodzą ze stron oficjalnych producentów, stan na październik 2026 r.

Rys. 2. Porównanie sterowników PLC czterech producentów (stan na październik 2026 r.)

Każdy producent łączy swoje serie z własnym oprogramowaniem i siecią.

Mitsubishi Electric
Keyence
Omron
Siemens
Marka
MELSEC
seria KV
SYSMAC
SIMATIC
Główne aktualne serie
iQ-R (średnie i duże systemy), iQ-F (kompaktowe). Nadal w ofercie serie Q, L i F
KV-X, KV-8000
NJ (NJ5/NJ3/NJ1), NX (NX7/NX5/NX1/NX1P). Kompaktowa seria CP i inne
S7-1500, S7-1200 G2, ET 200SP CPU i inne
Oprogramowanie
GX Works3 (iQ-R/iQ-F), GX Works2 (Q/L/F)
KV STUDIO
Sysmac Studio (NJ/NX), CX-Programmer (CP i inne)
TIA Portal (STEP 7)
Podstawowe sieci
CC-Link IE TSN, CC-Link IE Field
EtherNet/IP, EtherCAT (wbudowane w KV-X)
EtherCAT, EtherNet/IP (wbudowane w NJ/NX)
PROFINET (wbudowany w S7-1500)
Główne języki
LD, ST i inne (zgodność z IEC 61131-3)
LD, ST, KV Script
LD, ST, bloki funkcyjne
LAD, FBD, SCL, GRAPH, STL

Zestawienie redakcji MONOSCOPE na podstawie stron oficjalnych producentów. Obsługiwane sieci i języki zależą od modelu, dlatego przed decyzją sprawdź katalog i instrukcje.

Po zawężeniu do tego, co wpływa na decyzję, porównanie czterech producentów wygląda tak:

Mitsubishi ElectricKeyenceOmronSiemens
MarkaMELSECseria KVSYSMACSIMATIC
Główne aktualne serieiQ-R, iQ-FKV-X, KV-8000NJ, NXS7-1500, S7-1200 G2
OprogramowanieGX Works3KV STUDIOSysmac StudioTIA Portal
Podstawowa siećCC-Link IEEtherNet/IP, EtherCATEtherCAT, EtherNet/IPPROFINET
Często trafia na krótką listę, gdyistniejące linie w japońskich zakładach pracują już na MELSECpriorytetem jest łatwe wskazanie przyczyny awarii maszynymaszynę wieloosiową ma obsłużyć jedno środowisko programistycznestandardem korporacyjnym klienta jest SIMATIC
Zestawienie redakcji MONOSCOPE na podstawie informacji oficjalnych, stan na październik 2026 r. Scenariusze to ogólne tendencje, a nie ranking.

Wszyscy czterej mają w ofercie linię dla dużych systemów i linię kompaktową oraz obsługują zarówno LD, jak i ST. Prawdziwe różnice to standardowa sieć i oprogramowanie. Mitsubishi opiera się na CC-Link IE, Omron na EtherCAT, a Siemens na PROFINET, natomiast Keyence wbudowuje w KV-X zarówno EtherNet/IP, jak i EtherCAT.

Następny rysunek pokazuje, w jakich okolicznościach mocne strony każdego producenta wychodzą na pierwszy plan. Traktuj go jako „warunki, w których marka często trafia na krótką listę”, a nie jako ranking.

Rys. 3. Gdzie który producent zwykle pasuje (ogólne tendencje)

Wszyscy czterej obsługują szeroki zakres zastosowań i są często wybierani także poza tymi scenariuszami.

Mitsubishi Electric MELSECIstniejące linie w japońskim zakładzie pracują już na MELSEC albo maszyna ma być zbudowana z urządzeń CC-Link IE. Gama serii jest szeroka, więc łatwo zostać przy jednym producencie od małych maszyn po duże systemy i sterowanie procesowe
Keyence KVPriorytetem jest wskazanie przyczyny usterki na poziomie maszyny. Keyence podkreśla funkcje wspierające uruchomienie i utrzymanie ruchu, takie jak funkcja rejestratora (drive recorder) w KV STUDIO. Sprzedaż bezpośrednia oznacza jeden punkt kontaktu: handlowca Keyence
Omron SYSMACMaszyna wieloosiowa z serwonapędami i czujnikami wizyjnymi ma powstać w jednym środowisku programistycznym. Sterowniki NJ/NX mają wbudowane EtherCAT i EtherNet/IP, a Sysmac Studio obsługuje razem ruch, bezpieczeństwo i wizję
Siemens SIMATICStandardem klienta, w Europie lub gdzie indziej, jest SIMATIC albo maszyna łączy się z urządzeniami opartymi na PROFINET. TIA Portal konfiguruje sterowniki, panele HMI i napędy w jednym miejscu

Ogólne tendencje zebrane przez redakcję MONOSCOPE; to nie ranking żadnego z producentów.

Czterej producenci: aktualne serie i na co zwrócić uwagę

Ta część omawia aktualną ofertę, oprogramowanie i podejście do sieci każdego producenta. W praktyce serie starsze i wycofane stoją obok aktualnych, dlatego zaznaczono też, które są które.

Mitsubishi Electric MELSEC

Mitsubishi Electric sprzedaje swoje sterowniki PLC jako serię MELSEC. W Japonii firma nazywa je „sequencerami” (shīkensā), więc to słowo zobaczysz na japońskich rysunkach, listach części i w instrukcjach – oznacza ono po prostu sterownik PLC. Na oficjalnej stronie Mitsubishi widnieje seria iQ-R, rdzeń nowej generacji, oraz kompaktowa seria iQ-F, obok starszych serii Q, L i F. Sterowniki bezpieczeństwa QS/WS oraz wieloletnia seria A są sklasyfikowane jako wycofane z produkcji.

iQ-R to system modułowy: moduły montuje się na kasecie bazowej (base unit) i obok standardowego procesora PLC można wybrać procesory ruchu (motion CPU) oraz sterowniki programowane w języku C. iQ-F to urządzenie typu „wszystko w jednym”, łączące zasilacz, procesor, wejścia/wyjścia, Ethernet i gniazdo karty SD, z wbudowanymi szybkimi licznikami i pozycjonowaniem.

Oprogramowanie jest podzielone według generacji: GX Works3 dla iQ-R i iQ-F oraz GX Works2 dla serii Q, L i F. GX Works3 jest zgodne z IEC 61131-3 i obsługuje programowanie modułowe, strukturalne. Podstawowe sieci Mitsubishi to CC-Link IE TSN i CC-Link IE Field. CC-Link IE TSN wykorzystuje technologię TSN (Time-Sensitive Networking) do synchronizacji czasu i planowania pasma, a organizacja CC-Link Partner Association (CLPA) promuje ją jako standard otwarty.

Jeśli w japońskim wyposażeniu pracuje sterownik serii Q lub L, sprawdź daty wycofania z produkcji. Obie serie są wciąż na stronie Mitsubishi, ale wycofanie ogłaszane jest model po modelu, głównie dla modułów procesorów. Według japońskiej listy produktów wycofanych oraz biuletynu technicznego FA-A-0418-A część modeli serii Q Universal (np. Q03UDCPU i Q06UDHCPU) przestała przyjmować zamówienia 30 września 2026 r., produkcję zakończy 30 października 2026 r., a naprawy będą realizowane do 31 października 2033 r. Dla modeli takich jak Q03UDVCPU koniec produkcji zaplanowano na 2029 r. Procesory serii L, w tym L02CPU, L06CPU i L26CPU, mają zakończyć produkcję 29 października 2027 r. Wśród zalecanych zamienników Mitsubishi wymienia procesory iQ-R.

Daty różnią się w zależności od regionu. Europejski komunikat o wycofaniu (EOL) dla tych samych procesorów serii Q podaje wcześniejszą datę ostatniego zamówienia (LTB) – 30 sierpnia 2026 r., czyli wcześniej niż japoński koniec przyjmowania zamówień. Dla zakładu w Polsce liczą się warunki kanału, którym kupujesz, więc o obowiązujące terminy i dostępność zapytaj lokalne przedstawicielstwo Mitsubishi Electric lub dystrybutora.

Keyence – seria KV

Sterowniki Keyence to seria KV, a obecnie głównymi modelami są KV-X i KV-8000. KV-X ma czterordzeniowy procesor, a Keyence podaje, że czas skanu jest około 7,8 razy krótszy niż w poprzedniej generacji. W ofercie procesorów są KV-X550, X530 i X520, różniące się liczbą obsługiwanych osi, oraz KV-X500 bez EtherCAT.

KV-X ma wbudowane EtherNet/IP i EtherCAT oraz standardowo obsługuje OPC UA (standard łączenia urządzeń z systemami IT). Z CC-Link IE Field i PROFINET łączy się przez moduł Ethernet KV-XLE02. KV-8000 ma wbudowane EtherNet/IP, a do EtherCAT, PROFINET i CC-Link IE Field dochodzi się przez moduły, takie jak KV-XLE02.

Oprogramowaniem jest KV STUDIO, obsługujące LD i ST zgodny z IEC 61131-3. Dla KV-8000 Keyence podaje jako języki programowania także rozszerzony LD, KV Script i mnemoniki. Producent akcentuje funkcje skracające uruchomienie i utrzymanie ruchu, na przykład funkcję rejestratora (drive recorder), która zapisuje i odtwarza zachowanie maszyny przed awarią i po niej.

Keyence inaczej też sprzedaje. Firma deklaruje, że na całym świecie prowadzi sprzedaż bezpośrednią, bez dystrybutorów, więc zakupy i pytania techniczne trafiają do handlowca Keyence. Jeśli Twój zakład kupuje podzespoły automatyki od kilku producentów przez jednego dystrybutora, wcześnie sprawdź, jak zamawianie sprzętu Keyence wpisze się w ten proces.

Omron SYSMAC

Sterowniki Omron występują pod marką SYSMAC, a obecnym rdzeniem jest seria NJ/NX, którą Omron nazywa kontrolerami automatyki maszyn (machine automation controllers). NJ (NJ5/NJ3/NJ1) to sterownik modułowy, a linia NX obejmuje NX7, NX5, NX1 i kompaktowy NX1P. Liczba obsługiwanych urządzeń podrzędnych EtherCAT i osi synchronizowanych zależy od modelu. Sterowniki NJ/NX mają standardowo porty EtherCAT i EtherNet/IP, a część modeli obsługuje OPC UA.

Oprogramowaniem jest Sysmac Studio. Poza sterownikiem konfiguruje się w nim i programuje serwonapędy, falowniki, panele HMI, czujniki wizyjne i urządzenia bezpieczeństwa – wszystko w jednym środowisku. Jest zgodne z IEC 61131-3 i obsługuje LD, ST oraz bloki funkcyjne, a jego instrukcje ruchu bazują na specyfikacjach PLCopen (organizacji standaryzującej sterowanie ruchem).

Kompaktowa seria CP (np. CP2E) korzysta ze starszego oprogramowania CX-Programmer, wchodzącego w skład pakietu CX-One. Pamiętaj o tym podziale, decydując, którą rodzinę Omron przyjąć jako standard w zakładzie.

Siemens SIMATIC

Niemiecki Siemens sprzedaje sterowniki pod marką SIMATIC. Obecnym rdzeniem są wydajny S7-1500 oraz S7-1200 G2 do podstawowej automatyzacji. Siemens oferuje też sterowniki rozproszone, takie jak ET 200SP CPU, redundantny S7-1500 R/H, sterowniki programowe działające na komputerach przemysłowych oraz wirtualny sterownik S7-1500V. S7-1200 G2 Siemens zapowiedział w kwietniu 2024 r. jako pierwszą od dziesięciu lat nową generację sterowników, z dostawami planowanymi od zimy 2024 r.

Każdy procesor S7-1500 ma wbudowane sterowanie ruchem i PROFINET. Obsługiwane języki to LAD (schemat drabinkowy), FBD, SCL (odpowiednik ST), GRAPH (odpowiednik SFC) i STL. Oprogramowaniem jest TIA Portal. Jego narzędzie do programowania PLC, STEP 7, występuje w wersji Professional, obejmującej wszystkie generacje sterowników SIMATIC, oraz w tańszej wersji Basic z mniejszą liczbą funkcji. Narzędzia do programowania funkcji bezpieczeństwa są zintegrowane z interfejsem STEP 7, a Siemens podkreśla obsługę sterowników, paneli HMI i napędów w jednym projekcie.

Uważaj też na starszy sprzęt Siemens. W październiku 2023 r. Siemens ogłosił wycofanie (phase-out) wieloletniego S7-300, informując, że jeszcze przez około dwa lata będzie można go zamawiać jako nowy produkt, a potem trafi do statusu części zamiennych. Według komunikatu opublikowanego ponownie przez dystrybutora zamówienia nowych urządzeń zakończyły się 1 października 2025 r., a części zamienne będą dostarczane co najmniej do 1 października 2033 r. Strona produktowa Siemens również podaje, że S7-300 jest dostępny do 2033 r. Jeśli w Twoim zakładzie wciąż pracuje S7-300, zaplanuj jego modernizację z uwzględnieniem tego terminu.

Inni producenci PLC, z którymi możesz się spotkać

Na świecie używa się wielu innych marek. W zależności od standardów zakładów w Ameryce Północnej, standardów klienta, sterowania opartego na komputerze PC lub pochodzenia istniejących urządzeń często pojawiają się następujący producenci.

Rys. 4. Przykłady innych producentów PLC

Standardy klienta lub miejsce przeznaczenia urządzenia mogą narzucić także te marki.

Rockwell Automation
Producent z USASterowniki Logix pod marką Allen-Bradley, m.in. CompactLogix. Oprogramowanie: Studio 5000 Logix Designer. Podstawowa sieć: EtherNet/IP
Beckhoff
Sterowanie oparte na PCTwinCAT 3 uruchamia funkcje PLC na komputerze przemysłowym. Obsługuje C/C++ i MATLAB/Simulink oprócz języków IEC 61131-3. Beckhoff opracował EtherCAT
Fuji Electric
Zakłady w JaponiiSeria MICREX-SX (SPH). Narzędzie SX-Programmer Expert (D300win) obsługuje wszystkie pięć języków IEC 61131-3
Panasonic
Małe i średnie systemySeria FP, np. FP7 i FP0H. Control FPWIN GR7 obsługuje tylko LD; Control FPWIN Pro7 obsługuje wszystkie pięć języków IEC 61131-3

Tylko przykłady. Panasonic podaje, że programy nie są zgodne między FPWIN GR7 a FPWIN Pro7.

Sieci i języki programowania: gdzie marki różnią się najbardziej

Jak pokazuje tabela, najbardziej marki różnią się siecią przemysłową. Sterownik PLC rzadko pracuje samotnie: przez sieć łączy się z serwowzmacniaczami, zdalnymi I/O, panelami HMI i sterownikami robotów, tworząc maszynę.

Rys. 5. Główne sieci przemysłowe i czterej producenci

Standardy są otwarte, ale to producent decyduje, który z nich wbudować.

Sieć
Organizacja i geneza
Wbudowana u (główne przykłady)
CC-Link IE TSN / Field
CC-Link Partner Association (CLPA). Dzięki TSN ruch sterujący i informacyjny może dzielić jeden kabel
Mitsubishi Electric (iQ-R, iQ-F). Keyence łączy się z CC-Link IE Field przez moduł
EtherCAT
Zaprezentowany przez Beckhoff w 2003 r. Promowany przez EtherCAT Technology Group (ETG), znormalizowany w IEC 61158
Omron (NJ/NX), Keyence (KV-X)
EtherNet/IP
Zarządzany przez ODVA, organizację promującą otwarte sieci przemysłowe
Omron (NJ/NX), Keyence (KV-X, KV-8000)
PROFINET
Promowany przez PROFIBUS & PROFINET International (PI)
Siemens (S7-1500 i inne). Keyence KV-8000 przez moduł
OPC UA
Standard wymiany danych między urządzeniami a systemami IT
Obsługiwany przez niektóre modele wszystkich czterech

Dodanie modułu sieciowego lub bramki bywa wystarczające, by połączyć PLC z siecią, której nie ma na pokładzie. Zakres obsługi sprawdzaj dla każdego modelu.

Sieć ma znaczenie, bo decyduje o tym, jakie urządzenia można podłączyć. Inżynierowie często pracują „od końca”: sprawdzają, jaką sieć obsługują wybrane serwonapędy, roboty i czujniki, a dopiero potem dobierają sterownik.

Jeśli chodzi o języki, każdy producent obsługuje LD i ST, ale nie każdy obsługuje wszystkie pięć języków IEC 61131-3 w ten sam sposób. Siemens pokrywa odpowiedniki wszystkich pięciu pod własnymi nazwami, takimi jak SCL i GRAPH, a Fuji Electric oraz Panasonic (FPWIN Pro7) wprost deklarują obsługę wszystkich pięciu. Inni dodają własną składnię, jak KV Script w Keyence.

Nawet schematy drabinkowe nie są uniwersalne: zapis instrukcji i nazwy urządzeń (obszarów pamięci) różnią się u poszczególnych producentów. Inżynier biegle czytający LD i tak potrzebuje czasu, by oswoić się z oprogramowaniem innej marki, więc uwzględnij to w planie.

Sześć kryteriów wyboru producenta PLC

Technik podłączający przewody do zacisków kompaktowego sterownika na stole warsztatowym

Na podstawie powyższych różnic poniżej zebrano sześć kryteriów do sprawdzenia, gdy wybierasz producenta albo oceniasz markę zaproponowaną przez japońskiego wykonawcę maszyny. Które z nich będzie na pierwszym miejscu, zależy od firmy i maszyny.

Rys. 6. Sześć kryteriów wyboru producenta PLC

Kryteria, których nie ma w katalogowej tabeli parametrów, decydują o nakładzie pracy po instalacji.

01Istniejące wyposażenie i standardy klientaCzy pasuje do Twoich linii, specyfikacji klienta i części zamiennych na magazynie?
02Sieć i urządzeniaCzy połączy się z serwonapędami, robotami, czujnikami i panelami HMI, których chcesz użyć?
03Dostępność lokalna i wsparcieCzy w kraju przeznaczenia kupisz części i uzyskasz pomoc?
04Oprogramowanie i licencjeWygoda pracy, edycje, liczba stanowisk i koszt
05Kompetencje inżynierówCzy w firmie, u integratora lub w lokalnych firmach serwisowych są ludzie, którzy potrafią pisać i naprawiać programy?
06Cykl życiaCzas do wycofania z produkcji oraz ścieżka migracji i wsparcie dla następcy
Żaden producent nie wypada idealnie we wszystkich sześciu obszarach. Wybierz dwa lub trzy kryteria, na których nie możesz iść na kompromis, a porównanie stanie się znacznie łatwiejsze.

1. Istniejące wyposażenie i standardy klienta

Największy wpływ ma zgodność z istniejącym wyposażeniem. Gdy linie w zakładzie opierają się na jednym producencie, łatwiej wspólnie gospodarować częściami zamiennymi, szkolić służby utrzymania ruchu i wykorzystywać programy. W branżach takich jak motoryzacyjna zakład zamawiający może wskazać producenta PLC i sieć w specyfikacji maszyny.

Producenci maszyn i integratorzy systemów często muszą obsługiwać kilku producentów, by dopasować się do specyfikacji każdego klienta. Punktem wyjścia jest więc standard klienta, a nie tylko preferencja wykonawcy. Jeśli Twój zakład ma swój standard, zapisz go w specyfikacji, aby wykonawca mógł go uwzględnić w planie.

2. Sieć i zgodność urządzeń

W maszynach łączących wieloosiowe serwonapędy, roboty i systemy wizyjne wybór sieci to prawie to samo, co wybór sterownika. Urządzenia tego samego producenta zwykle da się skonfigurować w jednym pakiecie oprogramowania. Gdy dołączasz sprzęt innych firm, ograniczeniem stają się sieci, które te urządzenia obsługują.

W projektowaniu szaf sterowniczych rodzaj sieci zmienia okablowanie, kable i konfigurację modułów. Gdy modele urządzeń peryferyjnych są ustalone, zestaw obsługiwane przez nie sieci w tabeli i porównaj. Dzięki temu unikniesz późniejszego dokładania modułów.

3. Dostępność lokalna i wsparcie

Gdy urządzenie jest wysyłane za granicę albo linia jest kopiowana do zakładu w innym kraju, zadaj dwa pytania: czy części można kupić na miejscu i czy jest ktoś, z kim da się porozmawiać w lokalnym języku?

Często mówi się, że w Europie powszechny jest PROFINET, a w Ameryce Północnej EtherNet/IP. W praktyce zależy to od klienta i instalacji, więc sieć stosowaną w danym zakładzie zawsze potwierdź. W polskim zakładzie, w którym standardem jest Siemens, maszyna z japońskim sterownikiem oznacza dodatkowe oprogramowanie, szkolenie i zapas części, dlatego od początku zapytaj o wariant zgodny ze standardem zakładu.

To, czy lokalne firmy serwisowe znają daną markę, wpływa też na szybkość usuwania problemów po uruchomieniu. Z góry ustal, kto będzie reagował na awarie w kraju przeznaczenia.

4. Wygoda oprogramowania i licencje

Inżynierowie pracują w środowisku programistycznym codziennie, a producenci różnie podchodzą do łatwości programowania, uruchamiania, symulacji i pracy zespołowej. Najpewniejsze porównanie to wersje próbne lub warsztaty praktyczne, w których oprogramowanie testują ludzie, którzy będą go używać.

Sprawdź także model licencjonowania. Niektóre pakiety, jak Sysmac Studio Omron i STEP 7 Siemens, występują w kilku edycjach zależnych od funkcji lub liczby użytkowników. Przed decyzją poproś o wycenę potrzebnej liczby stanowisk i kosztów odnowienia, aby budżet nie okazał się później za mały.

5. Kompetencje inżynierów i szkolenia

Program PLC jest edytowany długo po instalacji – przy modyfikacjach i usuwaniu awarii. Jeśli Twoje służby utrzymania ruchu, integrator lub lokalne firmy serwisowe znają daną markę, łatwiej poradzić sobie z nocnymi przestojami.

Przy wdrażaniu nowej marki wlicz w plan czas na kursy, sprzęt szkoleniowy i instrukcje. Do porównania należy też zakres wsparcia, jakiego udzieli dział techniczny producenta lub dystrybutora oraz inżynierowie aplikacyjni (FAE).

6. Cykl życia i dostępność części

Wyposażenie zakładów często pracuje 10 czy 20 lat i w tym czasie model sterownika prawdopodobnie zostanie wycofany. Wielu producentów dostarcza części zamienne jeszcze przez pewien czas po zakończeniu sprzedaży, jak Siemens w przypadku S7-300, lecz okres ten zależy od modelu.

Już na etapie wyboru sprawdź, jak dawno seria weszła na rynek oraz czy istnieją narzędzia i procedury migracji do następcy. W przypadku istniejących urządzeń regularnie sprawdzaj komunikaty producentów o wycofaniach z produkcji.

Przykładowe scenariusze: jak stosować sześć kryteriów

Inżynier sprawdzający szafę sterowniczą przy linii montażowej

Poniższe trzy scenariusze są fikcyjne. Nie opisują prawdziwych firm ani projektów, a jedynie pokazują, jak sześć kryteriów działa w praktyce.

Rys. 7. Które kryteria są na pierwszym miejscu w poszczególnych scenariuszach (przykłady fikcyjne)

„Wybór sterownika” oznacza, że w zależności od sytuacji najpierw sprawdza się co innego.

A: Dodanie linii w istniejącym zakładzie
B: Maszyna eksportowa dla klienta w Europie
C: Projekt nowej maszyny wieloosiowej
Sytuacja
Zakład obróbki części, w którym 10 istniejących linii korzysta z tego samego producenta
Maszyna pakująca dla klienta w Europie. Specyfikacja klienta wskazuje urządzenia sterujące
Maszyna montująca własne wyroby firmy, łącząca 8 osi serwo z kontrolą wizyjną
Kryteria priorytetowe
Istniejące wyposażenie, kompetencje inżynierów
Standardy klienta, dostępność lokalna i wsparcie
Sieć i urządzenia, oprogramowanie
Co sprawdzić
Czy ta sama seria jest nadal aktualna? Jeśli nie, jak przejść na następcę?
Wskazanego producenta i sieć, lokalny kontakt do wsparcia oraz dostępność części
Sieci obsługiwane przez serwonapędy i kamery; ile obsłuży jeden pakiet oprogramowania
Na co uważać
Wyboru modelu bliskiego wycofania tylko po to, by zachować jednolitość
Czas szkolenia, jeśli zwykły producent wykonawcy jest inny
Pozostawienia zapasu wydajności przy jednoczesnym zaplanowaniu własnego utrzymania ruchu

Wszystkie przykłady są fikcyjne i nie przedstawiają rzeczywistych wyników wyboru.

W scenariuszu A dopasowanie do istniejących linii najbardziej zmniejsza nakład pracy utrzymania ruchu. Jeśli jednak istniejący model jest bliski wycofania, lepszą decyzją może być przejście na serię następcy tego samego producenta.

W scenariuszu B kwestię zwykle rozstrzyga specyfikacja klienta, a wykonawca musi się do niej zastosować, także gdy chodzi o producenta, którego normalnie nie używa. Zaplanuj czas szkolenia i wcześnie zabezpiecz lokalny kontakt do wsparcia. Jeśli to Ty jesteś klientem, właśnie dlatego warto wpisać swój standard do specyfikacji.

W scenariuszu C najpierw ustala się urządzenia i sieć, a następnie zawęża listę kandydatów według tego, które oprogramowanie najlepiej je obsługuje.

Jak przeprowadzić wybór: sześć kroków

Zacznij od ograniczeń, a nie od porównywania katalogów.

Rys. 8. Sześć kroków wyboru producenta PLC

Zacznij od ograniczeń, a zakończ testami na sprzęcie i aktualizacją standardu zakładowego.

Ustal warunki
01Sprawdź ograniczeniaWypisz wymagania klienta, standardy wewnętrzne i producentów użytych w istniejącym wyposażeniu
02Określ wymaganiaWypisz liczbę wejść/wyjść, liczbę osi, urządzenia do podłączenia i kraj przeznaczenia
03Zawęź listęOgranicz się do dwóch–trzech producentów według obsługi sieci i urządzeń
Zweryfikuj i zdecyduj
04Porozmawiaj z producentamiPotwierdź modele, okres dostaw i ceny w dziale technicznym lub u dystrybutora każdego producenta
05Przetestuj wersje próbne i demoNiech inżynierowie użyją oprogramowania i sprawdzą komunikację oraz działanie na prawdziwym sprzęcie
06Zaktualizuj standardZapisz powody i modele, zaplanuj części zamienne i szkolenia

W przypadku małych maszyn kroki 01–03 można wykonać razem w krótkim czasie.

W kroku 4 porozmawiaj z działem technicznym producenta, dystrybutorami lub firmami handlowymi oraz z komórką w Twojej firmie, która zarządza standardami wyposażenia. Status produkcji, następcy i ceny licencji się zmieniają, dlatego zawsze potwierdzaj aktualne informacje w kanale sprzedaży. Ten artykuł podsumowuje informacje oficjalne ze stanem na październik 2026 r. i nie zastępuje takiego potwierdzenia.

Zapisz też, dlaczego wybrałeś danego producenta. Gdy po latach ktoś będzie wymieniał wyposażenie, znajomość tych powodów bardzo ułatwi kolejną decyzję.

Pytania do japońskiego producenta maszyny

Gdy producent z Japonii wycenia maszynę, poniższe pytania wyjaśniają kwestię sterownika, zanim projekt zostanie zamrożony. Możesz je skopiować do zapytania ofertowego (RFQ) lub programu spotkania rozpoczynającego projekt.

  • Jakiego producenta, serii i modelu procesora PLC planujecie użyć? Czy model jest aktualny i czy ogłoszono jego wycofanie?
  • Czy możecie zbudować maszynę na naszym standardowym PLC (producent i seria)? Jak wpłynie to na cenę i termin realizacji?
  • Jaka sieć łączy PLC z serwonapędami, zdalnymi I/O, panelami HMI i robotami? Czy da się ją połączyć z naszą siecią zakładową i czy wymaga to dodatkowego modułu lub bramki?
  • W jakim oprogramowaniu i której wersji napisany jest program? Czy dostarczycie kompletny plik projektu z komentarzami po angielsku?
  • Jakie części zamienne zalecacie trzymać na magazynie i czy możemy je kupić lokalnie w Polsce?
  • Kto zajmuje się usuwaniem awarii po uruchomieniu: Wasz zespół, lokalne przedstawicielstwo producenta PLC czy lokalny partner?
  • Jeśli PLC zostanie wycofany, kto jest następcą i ile przeróbek wymagałaby migracja?
  • Jakie funkcje bezpieczeństwa (np. zatrzymanie awaryjne, osłony) realizuje sterownik lub moduły bezpieczeństwa i gdzie są one opisane w dokumentacji? Czy dokumentacja i instrukcja obsługi będą dostępne po polsku?

Ostatnie pytanie dotyczy wymagań BHP i znaku CE. Maszyny wprowadzane na rynek UE podlegają dyrektywie maszynowej 2006/42/WE, a od 20 stycznia 2027 r. ma ją zastąpić rozporządzenie (UE) 2023/1230; wymagania dla układów sterowania związanych z bezpieczeństwem opisuje m.in. PN-EN ISO 13849-1. Szczegóły i obowiązujące terminy potwierdź z dostawcą oraz z osobą odpowiedzialną za BHP w Twoim zakładzie.

Szybka lista kontrolna przed akceptacją marki PLC

  • Producent i seria PLC zgadzają się ze standardem zakładu albo wyjątek został zatwierdzony
  • Sieć sprawdzona pod kątem istniejącego wyposażenia zakładu i urządzeń na maszynie
  • Licencje na oprogramowanie do programowania są dostępne, w odpowiedniej edycji i liczbie stanowisk
  • W firmie lub u lokalnego integratora są inżynierowie, którzy mogą utrzymywać program
  • Lokalne dostawy części i kontakt do wsparcia w Polsce są potwierdzone
  • Status wycofania procesora i kluczowych modułów jest potwierdzony dla Twojego regionu
  • Kod źródłowy programu, komentarze i instrukcje wchodzą w zakres dostawy
  • Funkcje bezpieczeństwa i dokumentacja maszyny (w tym instrukcja po polsku) zostały omówione z dostawcą

Ograniczenia tego przewodnika

  • Informacje o seriach, oprogramowaniu i sieciach podsumowują oficjalne strony producentów, stan na październik 2026 r. Obsługa różni się między modelami, dlatego sprawdź katalogi i instrukcje.
  • Japońskie daty wycofania serii Q i L Mitsubishi pochodzą z japońskich informacji producenta. W innych regionach, w tym w Europie, daty mogą być inne.
  • Scenariusze „często trafia na krótką listę, gdy” to ogólne tendencje, a nie ranking ani rekomendacja.
  • Odpowiednia marka zależy od Twojego zakładu, maszyny i standardów klientów.
  • Uwagi o normach i przepisach (PN-EN, dyrektywa maszynowa, BHP) mają charakter orientacyjny i nie zastępują opinii specjalisty ani dokumentów dostawcy.

FAQ

Czym różni się PLC od „sequencera”?

Niczym. „Sequencer” (shīkensā) to nazwa, której Mitsubishi Electric używa w Japonii dla swoich sterowników PLC, a na japońskich halach oba słowa są często używane zamiennie. „Sequencer” na japońskim rysunku to sterownik PLC.

Czy program PLC można przekonwertować na inną markę?

Nie bezpośrednio. Nawet jeśli obaj producenci są zgodni z IEC 61131-3, każde oprogramowanie ma własny format projektu, składnię instrukcji i konfigurację sprzętu, więc przejście na inną markę oznacza w praktyce napisanie programu od nowa.

Czy seria Q Mitsubishi jest jeszcze dostępna?

Seria Q jest nadal na stronie Mitsubishi, ale daty wycofania ogłoszono model po modelu, głównie dla modułów procesorów. Zanim rozbudujesz lub wymienisz urządzenia z serią Q, potwierdź status produkcji i zalecany zamiennik iQ-R w lokalnym kanale sprzedaży – w Europie daty mogą być wcześniejsze niż w Japonii.

Co oznacza skrót PLC?

Programmable Logic Controller, po polsku programowalny sterownik logiczny. Po japońsku często mówi się puroguramaburu kontorōra (programowalny kontroler). Niektórzy producenci używają innych nazw: Omron na przykład sprzedaje serię NJ/NX jako kontrolery automatyki maszyn (machine automation controllers).

Od której marki PLC zacząć naukę?

Zacznij od marki używanej w Twoim zakładzie lub przez głównych klientów, aby od razu wykorzystywać to, czego się nauczysz. Każdy producent obsługuje LD i ST, więc po opanowaniu podstaw na jednej marce łatwiej przejść na inne.

Źródła

Strony producentów i sieci sprawdzono 1 października 2026 r.; biuletyn Mitsubishi i komunikat europejski, stronę Keyence KV-XLE02 oraz komunikat prasowy Siemens sprawdzono ponownie 22 października 2026 r.

Przydatne? Udostępnij

O redakcji

Redakcja MONOSCOPEFOUNDER & EDITOR

Około dziesięciu lat pracy u producenta urządzeń przemysłowych i w firmie inżynieryjnej realizującej instalacje: oferty, projektowanie i uruchamianie urządzeń, a następnie przejście do marketingu internetowego. Obecnie doradztwo internetowe dla producentów B2B i pomoc w przystępnym przedstawianiu ich produktów i technologii. Japońskie państwowe uprawnienia Energy Manager oraz głównego inżyniera elektryka trzeciej klasy.

Od 2017 roku prowadzenie bloga inżynierskiego (ponad 500 artykułów) i japońskojęzycznego kanału na YouTube z około 20 000 subskrybentów. Każdy poradnik powstaje z perspektywy japońskiej hali produkcyjnej i jest weryfikowany z przywołanymi normami.

MoreRelated

Więcej poradników

Wszystkie poradniki